project.skip_navigation Spring naar inhoud

(088) 355 01 00

Botulisme

In warme periodes kunnen dode of zieke waterdieren gevonden worden, veroorzaakt door botulisme. Botulisme is een ziekte, die vooral watervogels treft en een enkele keer ook vissen.

De ziekte wordt veroorzaakt door een giftige stof die wordt geproduceerd door een bacterie die in de (water)bodem voorkomt. Er zijn verschillende typen van deze giftige stof. Bij sterfte onder watervogels gaat het meestal om een type, dat niet schadelijk is voor de mens.


Hoe herkent u botulisme?

Botulisme verlamt de spieren van de watervogels. Dieren die besmet zijn met botulisme maken trage bewegingen. Ze kunnen niet of slechts kleine afstanden vliegen. Ze zwemmen met gestrekte hals en laten hun kop en vleugels in het water hangen. Ze kunnen ook geen geluid meer maken. De dieren verdrinken vaak, doordat hun kop in het water hangt en ze geen kracht meer hebben om hun kop uit het water te tillen.


Wat kunt u doen?

Botulisme is helaas niet te voorkomen. Hoewel het vaak niet gevaarlijk is voor de mens kunnen rottende kadavers allerlei andere ziekteverwekkers bij zich dragen. Het is daarom belangrijk om aantal  voorzorgsmaatregelen te nemen.


  • Raak dode of zieke dieren in of bij het water niet aan.
  • Ga niet vissen of zwemmen in dit water.
  • Houd huisdieren uit de buurt van het water en voorkom dat zij in contact komen met dode dieren. Botulisme is zeldzaam bij honden maar bij inname van grote hoeveelheden gif is het risico op ziekteverschijnselen aanwezig. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren als een hond van een kadaver eet.
  • Gebruik het water niet, ook niet om de tuin te sproeien of de auto te wassen.

Dode en zieke dieren

Ziet u zelf dode of zieke dieren in het water? Raak deze dieren niet aan en ruim dode dieren niet zelf op maar neem contact op met uw gemeente of met het Hoogheemraadschap.

Ziet u zieke, nog levende dieren bel dan de Dierenambulance Den Haag, telefoonnummer (070) 328 28 28, of een andere dierenambulance bij u in de buurt.


Overige maatregelen

De gemeente en het Hoogheemraadschap zorgen dat botulisme zoveel mogelijk wordt voorkomen en tegengegaan. Zij controleren wekelijks alle watergangen en halen dode of zieke dieren onmiddellijk weg. Het Hoogheemraadschap bewaakt ook zorgvuldig de waterkwaliteit. Door middel van doorspoelen voorzien zij de watergangen van vers water.


Hoe lang duurt het?

Dode en zieke dieren worden zo snel mogelijk weggehaald door de gemeente, het Hoogheemraadschap of de Vogelbescherming. Zodra er 10 dagen achter elkaar geen dode of zieke dieren meer worden gevonden is er geen sprake meer van botulisme.


Meer informatie

Op de website van het RIVM vindt u meer informatie. 

Voor vragen over gezondheid en botulisme kunt u tijdens kantooruren contact opnemen met de afdeling Leefomgeving van GGD Haaglanden: (088)
355 01 00.